overprikkeling bij kamperen met autisme

Heerlijk er op uit!

Kamperen in eigen land. Niet te ver reizen, de rust van de natuur en lekker wandelen. Moeder en dochter even met z’n tweetjes erop uit.

Dat was het idee.

Vol goede moed van start!

De eerste dag ging prima. De sfeer was fijn, het weer was goed. Suus hielp goed gemutst met het opzetten van de tent. Ze had wel zin in vakantie!

De eerste nacht was het slapen wennen….. Het slaapt toch wel heel anders in een slaapzak op een luchtbed dan in je eigen bed. Door de geluiden op de camping en het zonlicht waren ze vroeg wakker.

Een beetje moe, maar in goede stemming maakten ze een fikse wandeling. De Veluwe is prachtig! Ze genoten!

Toen ze terug kwamen bij de tent was Suus bekaf. Ze kroop in de tent, achter haar mobiel. Ze kwam er mopperend uit toen het eten klaar was. Marijke had wel door dat de moppers alleen maar weer gaven dat ze moe was, dus ze besteedde er weinig aandacht aan. Rustig eten, niet teveel geklets, dan komt ‘t wel goed.

Vervelend gedrag of overprikkeling?

Naarmate de dagen vorderden, werd het gemopper meer en meer.

Als Marijke vroeg om even te helpen met de afwas, kwam er alleen nog maar een zwaar geïrriteerde zucht. Met grote moeite kwam Suus tergend langzaam en poepchagrijnig zo mín mogelijk doen…

Ze sloot zich steeds meer af.

Ze wilde niet meer wandelen.

Ze wilde de tent niet uit.

Ze pakte haar laptop en koptelefoon en kwam er alleen nog maar uit als ze naar de WC moest.

Marijke kon zeggen wat ze wilde, lief doen, boos doen, het maakte allemaal niets uit. Suus hield haar tent-gedeelte potdicht.

Contactbreuk

Marijkes geduld raakte aardig op! Pffff…. Wat een irritant pubergedrag!

Haar begrip voor Suus’ gedrag zakte langzaam naar de achtergrond. Autisme of niet, het moest nu maar eens klaar zijn!

In Marijkes hoofd werd het chaos:

  • Heel haar idee over de vakantie viel in duigen!
  • Van samen wandelen kwam helemaal niets meer
  • Op vragen wat er aan de hand was, waarom ze zo deed, wanneer ze nu eens eindelijk die tent uit kwam, kwam simpelweg geen antwoord.
  • Voor haarzelf werd het nu heel onduidelijk hoe het verder moest met haar dochter en met haar vakantie. Ze voelde de onrust meer en meer toenemen en sliep er slecht van.

Suus zei niets meer en sloot zich volledig af. Contact was niet meer mogelijk.

Zo kon het niet langer

Marijke realiseerde zich op een gegeven moment dat alsmaar door blijven vragen en boos worden écht geen zin meer had. Ze meldde dat ze zelf ging wandelen en vertrok. Even tot zichzelf komen. Ze had ‘t hard nodig!

Toen ze terug kwam, kwam Suus uit zichzelf bij haar zitten. Ze wilde heel graag naar huis, ze was helemaal óp. Ook al waren ze er pas 3 dagen. Toen Marijke haar vroeg waarom, gaf ze aan dat alles haar teveel was:

  • De hele dag geluiden op de camping, nooit was het stil:
    • mensen die praten
    • kinderen die spelen, roepen, huilen
    • de wind in de bomen
    • de regen op de tent
    • gekletter van pannen, bestek en allerlei andere geluiden die ze niet kon plaatsen
  • De slechte nachten hakten er flink in qua energie
  • De temperatuur in de tent was niet prettig: ‘s nachts te koud, overdag te heet.
  • Ze had nog veel onduidelijkheden: ze zouden gaan kamperen en wandelen. Maar wat dit dan precies voor de dagplanning betekende, had ze niet helder. Niet alles hoeft vast te staan, maar het is wel veel fijner als er een groot deel duidelijk is. Er waren nu teveel verrassingen.

Overprikkeld en nu?

Al met al was ze flink overprikkeld van het kamperen. Eerdere jaren hadden ze een huisje gehad waar ieder gezinslid een eigen plekje had om zich terug te kunnen trekken om bij te komen na overprikkeling. De wijze les die ze hier nu samen uit haalden was dit één zo’n aanpassing een belangrijk verschil maakte in het laten slagen van de vakantie.

Eén wens: naar huis!

Suus wilde nog maar 1 ding: naar huis. Dat was helder. Marijke zette haar af op het station, zodat ze met de trein naar huis kon. Nu Suus haar hart gelucht had en zich serieus genomen voelde, had ze wel weer de ruimte om zelf te reizen. Ze wist waar ze heen ging: naar haar eigen fijne kamer met haar eigen heerlijke bed. Uitrusten van deze kampeer-actie!

Marijke nam haar dagjes op de camping alsnog voor vakantie: met haar eigen ritme, op haar eigen tempo – even geen rekening hoeven houden met anderen. Lekker bijtanken! Niet onbelangrijk!

Ze had zelf meer last van de onduidelijkheden en het steeds moeten schakelen doordat haar plannen anders liepen omdat Suus niet wilde. Ook had ze er veel last van dat ze Suus’ gedrag niet kon plaatsen. De geluidsprikkels waren voor haarzelf niet zo’n probleem.

Daarin uit haar autisme zich dan weer heel anders dan bij haar dochter. Blijft een belangrijke om dat voor ogen te houden!

Vakantie Tips voor jezelf en je gezin

Autisme vraagt vaak dat je met een nieuwe blik kijkt naar je vakantie. Ik heb een tijd geleden dit blog geschreven over onze vakantie in 2018, de eerste keer dat we weer met z’n allen weg gingen en het voor iedereen echt een fijne vakantie was.

Zorg er in elk geval voor dat je samen bespreekt wat iedereen leuk vindt. Vaak genoeg denken we dat wel te weten, maar als je het er samen over hebt, kunnen daar nog wel eens verrassende dingen uit komen. Ga er dus niet van uit dat je alles van elkaar wel weet en laat je tijdens de voorbereidingsgesprekken met elkaar verrassen;)

Met deze 7 stappen kun je in kaart brengen wat voor jullie belangrijk is en waar je rekening mee wilt gaan houden als je een vakantie gaat boeken:

  • Stress herkennen:
    • Weten jullie waaraan je merkt dat de stress op loopt?
    • Weet je dit van jezelf als ouder?
    • Of kan je partner dit eerder opmerken dan jij zelf?
    • Ken je de stress-signalen van je kinderen?
    • Schrijf maar eens op wat je weet. Deze signalen zijn je alarmbellen – ze geven aan dat het tijd is om tot rust te kunnen komen. Het is belangrijk om daarop te letten zodat je overprikkeling kunt voorkomen. In mijn gratis e-book vind je een handige oefening waarmee je je stress signalen in kaart kunt brengen.
  • Stress-oorzaken kennen:
    • Weet welke dingen zorgen voor onduidelijkheid, chaos en stress.
    • Bijvoorbeeld te druk programma, activiteiten die niet leuk zijn, te veel nieuwe dingen, te weinig tijd voor alleen-tijd, geen internet, ander eten,…?
  • Structuur:
    • Wat geeft jullie duidelijkheid?
    • Moet er een planning zijn?
    • Moeten er bepaalde ‘vakantie-afspraken’ zijn?
    • Hou je zoveel mogelijk het dagritme van thuis aan of spreek je wat anders af?
    • Heeft ieder een eigen stoel?
  • Balans:
    • Hoe verdeel je de tijd in inspanning (activiteiten) en ontspanning (bijv beeldscherm, rustig bij je vakantieplekje blijven?)
    • Weet je waar jullie plezier uit halen?
    • Weet je waar je ontspanning uit haalt?
  • Met welke prikkels ga je te maken krijgen:
    • Welke prikkels zijn belastend? In deze Dagelijkse Dingetjes was dit voor Suus het geluid. Voor Marijke meer de spanning en emoties (interne prikkels)
    • Welke prikkels zijn prettig? Een eigen kussen bijvoorbeeld met kussensloop dat nog naar thuis ruikt, een knuffel, een drukvest, een huisdier dat lekker geaaid en geknuffeld kan worden
  • Hebben jullie een manier om aan te geven dat het teveel wordt? Sommige mensen gebruiken bijvoorbeeld de kleuren geel-oranje-rood om hun stresslevel aan te geven zonder veel woorden te moeten gebruiken. Weet je dan wat er nodig is om te zorgen dat de rust weer keert?

Wil jij je opkomende stress eerder leren herkennen en overprikkeling voorkomen?

Met deze gratis oefening kun je stap voor stap je stress-signalen in kaart brengen.

  • Inclusief handige lijst met veel voorkomende signalen zodat je woorden hebt om je signalen te herkennen
  • Met heldere uitleg en praktijkvoorbeelden

Deze oefening kun je mooi gebruiken om in de gaten te houden of je de vakantie ontspannen viert.

Ik heb ‘m weliswaar geschreven voor volwassenen met autisme, maar eigenlijk is het in een auti-gezin goed om deze signalen van ieder gezinslid te kennen. Zo hou je het samen fijn en begrijp je beter wat ‘lastig gedrag’ betekent.