Een prima gehoor, maar toch ‘Wat zeg je?’. …???
Catelijne heeft de laatste tijd iets nieuws: ze vraagt heel vaak “Wat zeg je?” als mensen wat tegen haar zeggen.
Het valt zo op, dat Marijke zich zorgen maakt: is er wat met haar oren?
Kan ze niet goed meer horen?
Heeft ze ergens last van?
Ze wil het liefst een gehoortest laten doen.
Catelijne vindt dat onzin, ze hoort prima.
“Maar waarom vraag je dan zo vaak ‘wat zeg je?'” vraagt Marijke haar.
“Dan kan ik nog even luisteren naar wat ze willen weten, het gaat anders zo snel.”
Functioneel verwerkingstijd creëren
De ‘wat zeg je?’ is voor haar een handigheidje waardoor ze extra tijd creëert om de informatie te verwerken.
Mensen gaan altijd zo snel en willen altijd maar direct antwoord….en helemaal als ze samen met anderen is. Dan is het extra rumoerig en dan is het extra lastig om tussen alle andere geluiden goed eruit te filteren wat ze tegen haar zeggen en kost het extra moeite om erover na te denken wat ze wil antwoorden.
Hoe meer prikkels, hoe trager haar verwerkingssnelheid wordt.
Soms is ze ook gewoon in gedachten ergens mee bezig en als iemand dan ineens wat tegen haar zegt, duurt het even voordat dit goed door dringt – ten eerste dát er tegen haar gepraat wordt, dan nog wat er gezegd wordt en dan moet ze er óók nog eens passend antwoord op geven…dat is best even schakelen.
Zeker als ze moe is, dan lijkt dit nog eens extra traag te gaan in haar hoofd.
‘Wat zeg je?’ geeft haar gewoon op een effectieve manier wat extra verwerkingstijd.
Functioneel als stress-signaal
Het is dus ook een van van haar stress-signalen en een teken dat haar hoofd al best vol zit. Handig om te weten.
Extra info over deze ‘Dagelijkse Dingetjes’
Regelmatig is iets dat je aan uiterlijk gedrag ziet, niet hetzelfde als dat we in eerste instantie denken. Verkeerde conclusies of veronderstellingen zijn zo gemaakt! Zoals in dit voorbeeld dat de ‘wat zeg je?’ zou impliceren dat er wat met haar gehoor is.
Vaak ligt de snelheid waarop er allerhande informatie tot ons komt, heel hoog.
Als je goed is je vel zit, hoeft dat niet per sé een probleem te zijn. Maar zodra er vermoeidheid is, of overprikkeling (bijv. doordat er meerdere mensen door elkaar praten en er ook nog eens zo ‘gezellig’ muziek op de achtergrond draait), dan is er extra veel intern werk nodig om alles goed te filteren en juist te verwerken. Dit kost tijd en energie.
Een vraag als ‘Wat zeg je?’ is een over het algemeen vrij geaccepteerde manier om tijd te rekken – je geeft nog steeds interesse aan, maar creëert wel tijd.
Andere tijd-rek-opties
Een andere opties is om verlaat te reageren (of niet), maar dat geeft uiteraard vervelende situaties. Ik had het er met onze zoon (toen 18 jaar) nog over omdat hij deze tactiek nog wel eens toe past… Dit lijkt al gauw op negeren en als er íets is dat vrijwel niemand accepteert, dan is het wel negeren!
Overigens vertelt onze zoon ook bloedeerlijk dat hij me dus soms negeert omdat ik de irritante moeder uit hang….(gevalletje ‘puberteit, dat is als je ouders vervelend beginnen te doen’ – dat staat dus los van autisme;)).
Andere keren reageert hij niet omdat zijn hoofd al tjokvol zit. Tja, aan de buitenkant zie ik dat verschil lang niet altijd. Lastig.
‘Wat zeg je?’ heeft hij jaren geleden een periode gedaan. Toen ik dit pas geleden bij iemand anders mee maakte, moest ik er gelijk aan denken – vandaar dat er nu een Dagelijkse Dingetjes over is.
Behalve dat het gaat om binnenkomende informatie te verwerken, gaat het er ook om dat je dan de juiste respons kunt geven. Dat vergt dus ook weer ‘werken’. Naarmate je meer vermoeid of overprikkeld bent, zal het ook lastiger zijn de juiste woorden te vinden voor wat jij van binnen naar buiten wilt brengen.
Letterlijk zeggen ‘Geef me even wat tijd om hier over na te denken’ is natuurlijk ook een uitstekende optie, eentje die door de ander ook makkelijker begrepen wordt.
Hoe hoger de stress, hoe moeilijker het verwerken van taal – zowel de binnenkomende als de uitgaande taal.
Stress-signaal
Een belangrijk punt hierin is dat het dus een stress-signaal is. Het betekent namelijk dat je al moe bent en/of veel prikkels te verwerken hebt.
Tijd dus om de rust op te zoeken – of je even terug te trekken – hang van de situatie af wat kan. Soms kan even 10 minuutjes naar buiten gaan al weer wat ontprikkelen.
Of even naar het toilet. Geen gesprek nodig, geen uitleg nodig, wel even alleen.
Oorzaak achterhalen
Als dit een dagelijks terugkerend stress-signaal is, kun je ook kijken wat de onderliggende oorzaak is. Bijvoorbeeld: is het al later op de dag en ben je gewoon moe van het werk?
Of is het altijd tijdens de lunch in de drukte van de kantine?
Of een ander moment?
Vaak helpt het om dan eens kritisch te kijken naar je dagindeling en of je ergens eerder al op een passende manier prikkels kunt beperken of een rustmoment kunt pakken om te voorkomen dat je de grens over gaat waar je té moe wordt en steeds minder goed de wereld om je heen kunt verhapstukken.
Herken je hier wat van bij jezelf?
Of heb jij andere manieren om extra verwerkingstijd te creëren?
Dagelijkse Dingetjes bij autisme
Dit is een verhaal uit de serie ‘Dagelijkse Dingetjes op Donderdag’.
Dit zijn waargebeurde verhalen het het alledaagse leven met autisme, verpakt in een fictief ‘auti-gezien’.
Wil je de ‘Dagelijkse Dingetjes’ ontvangen in je mailbox, meld je dan hier aan voor mijn mail. Dan tref je alle belevenissen van Peter, Marijke en hun kinderen elke donderdag in je mailbox!
